آخرین ورژن ایزو ۱۴۰۰۱ – بازنگری iso 14001:2026
آخرین ورژن ایزو ۱۴۰۰۱ تا امروز همچنان ایزو ۱۴۰۰۱:۲۰۱۵ است؛ اما جدیدترین بازنگری این استاندارد با عنوان ISO 14001:2026 در حال نهاییشدن است و پیشنویس بینالمللی آن (DIS) در سال ۲۰۲۵ منتشر شدهاست.
درک تغییرات پیشرو برای حفظ گواهینامه ISO 14001 و ادامهی انطباق سیستم مدیریت محیطزیست شما با الزامات آینده اهمیت دارد. پس در ادامه با ما همراه باشید.
فهرست مطالب
- بهروزرسانی ISO 14001
- انتشار پیشنویس بینالمللی استاندارد
- اهداف اصلی بازنگری ۲۰۲۶
- چه تغییراتی در ورژن ۲۰۲۶ ایزو ۱۴۰۰۱ اعمال میشود؟
- اهمیت انطباق با آخرین ورژن ایزو ۱۴۰۰۱ برای سازمانها
- جدول زمانی انتشار ایزو ۱۴۰۰۱:۲۰۲۶
- دلیل تصمیم برای بازنگری استاندارد
- اقدام برای تطابق با آخرین ورژن ایزو ۱۴۰۰۱
- جمعبندی
- اخذ گواهینامه ایزو معتبر از ایزوسیستم
بهروزرسانی ISO 14001
استاندارد ISO 14001 مربوط به سیستمهای مدیریت محیطزیست (EMS) در حال بازنگری است و انتظار میرود نسخهی بهروز آن در ژانویه ۲۰۲۶ منتشر شود. اگرچه پیشنویس بینالمللی ISO 14001 تغییرات عمدهای را در بر ندارد، اما الزامات موجود را دقیقتر کردند تا کنترل خطر، تغییر و تأمینکنندهها را تقویت کند. سازمانها باید این الزامات تقویتشده را جدی بگیرند تا از خطرات احتمالی عدم انطباق جلوگیری کنند. آمادگی زودهنگام، انتقال را سادهتر میکند.
انتشار پیشنویس بینالمللی استاندارد
(DIS)پیشنویس مورد انتظار ISO 14001 منتشر شد؛ این اقدام گام رسمی اول در روند بروز رسانی این استاندارد مدیریت محیطزیست (EMS) پیشرو جهان محسوب میشود. هرچند متن اکنون به مدت ۱۲ هفته مورد رأیگیری قرار میگیرد، اما DIS چشمانداز روشنی از نسخهی ۲۰۲۶ ارائه میدهد و به سازمانهای دارای گواهی کمک میکند تا تمرکز خود را برای آمادگی معطوف کنند .
اهداف اصلی بازنگری ۲۰۲۶
هدف از این بازنگری، بهروزرسانی استاندارد به گونهای است که:
- با چالشهای نوظهور زیستمحیطی مانند تغییرات اقلیمی، کاهش تنوع زیستی و کمبود منابع همسو باشد.
- هماهنگی بیشتری با سایر استانداردهای سیستم مدیریت (مانند ISO 9001) پیدا کند.
- الزامات فعلی را شفافتر کرده و اجرای آنها را در سازمانها سادهتر سازد.
چه تغییراتی در ورژن ۲۰۲۶ ایزو ۱۴۰۰۱ اعمال میشود؟
| موضوع | جزئیات | اهمیت |
|---|---|---|
| اصطلاحات بروزشده و ساختار هماهنگسازیشده | اصطلاحاتی مانند “This International Standard” به “this document” تغییر یافتهاند و “fulfil” به “meet” تبدیل شده است؛ همچنین، ساختار هماهنگ ISO برای تطبیق بهتر با سایر استانداردهای مدیریت استفاده شده است. | تسهیل یکپارچگی با سایر سیستمها |
| توجه بیشتر به شرایط محیطی (بند ۴.۱) | سازمانها باید تأثیراتی مانند تغییر اقلیم، تنوع زیستی و دسترسی منابع را در فعالیتهایشان در نظر گیرند — و بالعکس. | درک بهتر تأثیرات متقابل عملیاتی و محیطی |
| روشنتر شدن حدود EMS (بند ۴.۳) | تصمیمگیری درباره حوزهی فعالیت سیستم باید دید چرخهی زندگی (life-cycle) را در بر گیرد تا تأثیرات پیش و پس از عملیات نیز لحاظ شوند. | جلوگیری از غفلت در بخشهای حساس چرخهی زندگی |
| رویتپذیری ذینفعان (یادداشت بند ۴.۲) | با مثالهای جدید که هماهنگ با ISO 9001 است، شناخت ذینفعان تسهیل میشود. | فهم بهتر انتظارات کسانی که برای سازمان مهماند |
| تقویت پاسخگویی رهبری (بند ۵.۱) | مدیریت ارشد باید تعهد شخصی نشان دهد و حتی در صورت تفویض وظایف، پاسخگو باقی بماند؛ حمایت رهبری از همه نقشها مورد انتظار است، نه فقط مدیریت. | تقویت فرهنگ مسئولیتپذیری سازمانی |
| برنامهریزی مبتنی بر ریسک اصلاحشده (بندهای ۶.۱.۴–۶.۱.۵) | بند ۶.۱.۴ به “Risks and opportunities” تبدیل شده و بند ۶.۱.۵ ارتباط بین جنبهها، الزامات انطباقی و اقدامات برنامهریزیشده را محکمتر میکند. | ارتقای دقت در مدیریت ریسک و فرصت |
| بند جدید مدیریت تغییر (بند ۶.۳) | سازمانها باید تغییرات مرتبط با EMS را بهصورت هماهنگ برنامهریزی و مدیریت کنند تا نتایج مورد انتظار حفظ شود. | جلوگیری از پیامدهای ناخواستهی تغییرات |
| راهنمایی چرخهی زندگی و شرایط اضطراری (یادداشت بند ۶.۱.۲) | یادداشت جدید نحوهی کاربرد دیدگاه چرخهی زندگی را شرح میدهد؛ شرایط اضطراری نیز جداگانه تعریف شده است. | شفافیت بیشتر در نحوهی مدیریت ریسکهای غیرمنتظره |
| گسترش کنترل عملیاتی به تأمینکنندگان (بند ۸.۱) | EMS باید فرآیندها، محصولات یا خدمات ارائهشده از خارج را کنترل یا تحت تأثیر قرار دهد و سطح کنترل را مستند کند. | تقویت مدیریت زنجیرهی تأمین |
| بازسازی مرور مدیریت (بند ۹.۳) | زیربندها اکنون به: عمومی، ورودیها و نتایج تقسیم شدهاند که ردگیری در حسابرسی را سادهتر میکند. | تسهیل ممیزیها |
| مرتبسازی بهبود مستمر (بند ۱۰) | بند ۱۰.۱ حذف شده و متن آن در بخشهای ۱۰.۲ و ۱۰.۳ ادغام شده، اما الزام به بهبود مستمر همچنان پابرجاست. | حفظ تعهد به توسعه بدون پیچیدگی اضافه |
| گسترش پیوست توضیحی (Annex A) | توضیحات تکمیلی بزرگی اضافه شده است (مثلاً A.6.3 درباره مدیریت تغییر)، در حالی که فهرست منابع در Annex B حذف شده است. | افزایش راهنمایی توضیحی، سادهسازی محتوا |
اهمیت انطباق با آخرین ورژن ایزو ۱۴۰۰۱ برای سازمانها
بازنگری ۲۰۲۶ الزاماتی را شفافتر و قویتر میکند که اگرچه ممکن است ساختار کلی EMS شما را تغییر ندهد، اما بدون آمادهسازی به موقع، خطر عدم انطباق در ممیزیهای آینده افزایش مییابد.
نکات کلیدی که سازمانها باید از همین حالا انجام دهند:
- بازنگری دیدگاه چرخهی زندگی و محدوده EMS
- طراحی فرآیند رسمی مدیریت تغییر
- تقویت نقش و پاسخگویی مدیریت ارشد
جدول زمانی انتشار ایزو ۱۴۰۰۱:۲۰۲۶
| مرحله | زمانبندی پیشبینیشده |
|---|---|
| انتشار پیشنویس نهایی (FDIS) | اکتبر ۲۰۲۵ |
| انتشار رسمی ISO 14001:2026 | ژانویه ۲۰۲۶ |
| پایان دوره انتقال (سهساله) | اوایل ۲۰۲۹ |
دلیل تصمیم برای بازنگری استاندارد
هدف کمیته این است که ISO 14001 همچنان مرتبط با واقعیتهای محیطی—از جمله اقدام برای اقلیم، از دستدادن طبیعت، کمبود منابع و افزایش نظارت ذینفعان—بماند، در حالی که هماهنگی کامل با سایر استانداردهای مدیریت سیستم نیز حفظ شود. برای بسیاری از سازمانها، این به معنای پالایش فرآیندهای موجود EMS است، نه ایجاد دوباره آنها. با این حال، تأخیر در برنامهریزی میتواند باعث ایجاد خطرات انطباقی پس از قابل ممیزی شدن الزامات جدید شود.
اقدام برای تطابق با آخرین ورژن ایزو ۱۴۰۰۱
- بازنگری دیدگاه چرخهی زندگی و حوزه EMS: اطمینان از پوشش تأثیرات پیش و پس از عملیات
- ایجاد یا رسمیسازی کنترلهای مدیریت تغییر: تعریف فرآیندهای منظم برای بند ۶.۳
- نمایش پاسخگویی رهبری: بهروزرسانی شرح نقشها، سیاستها و ارتباطات سازمانی
جمعبندی
بازنگری ISO 14001:2026 فرصتی برای سازمانهاست تا سیستمهای مدیریت محیطزیست خود را بهروز، کارآمد و همسو با جدیدترین چالشها و فرصتهای زیستمحیطی کنند. شروع زودهنگام فرآیند انطباق با نسخه جدید، هم از نظر هزینه و هم از نظر اطمینان از انطباق قانونی و اعتبار گواهینامهها، اقدامی هوشمندانه خواهد بود.
اخذ گواهینامه ایزو معتبر از ایزوسیستم
ایزوسیستم با همکاری برترین مراجع صدور (CB)، انواع گواهینامههای بینالمللی ایزو (ISO) را برای سازمانها و سایر مراکز تجاری و غیرتجاری صادر میکند. شرکت دانش بنیان خانه مدیران، ایزوسیستم را بهعنوان برند تجاری خود ثبت کرده و از سال ۱۳۸۵ در حوزه ارائه خدمات مشاور مدیریت و صدور گوهینامههای بینالمللی ایزو فعالیت میکند.
برای اخذ ایزو از طریق صفحه دریافت ایزو درخواست خود را به صورت سریع ثبت کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانید از طریق شمارههای ۳۳۴۴۴۸۱۴-۰۲۳ و ۳۳۴۴۴۸۱۳-۰۲۳ با ما در تماس باشید یا از طریق تکمیل فرم اخذ ایزو کارشناسان ما با شما تماس خواهند گرفت.
این مقاله به صورت اختصاصی توسط تیم فنی ایزوسیستم آماده شده است، هرگونه بهرهبرداری بدون ذکر نام و آدرس منبع شرعا و قانونا ممنوع میباشد.
ایزوسیستم برترین مرکز صدور مدارک بین المللی ایزو و دارنده مجوز سازمان صنعت، معدن و تجارت می باشد.
هشدار: مراقب نیش مراکز بدون مجوز رسمی در حوزه ی خدمات مشاوره و صدور گواهینامه های ایزو باشید!
اولین نفری باشید که دیدگاه خود را ثبت می کنید